Współne propozycje Grupy Wyszehradzkiej odnośnie rewizji sieci TEN-T

KrzysztofZ

Kraje Grupy Wyszehradzkiej podkreślają istotę następujących zagadnień:

• Z uwagi na fakt, iż jednym z głównych celów Unii Europejskiej jest zmniejszenie luki rozwojowej pomiędzy regionami, jednym z głównych priorytetów unijnej polityki transportowej powinno być sprzyjanie działaniom zmierzającym do rozbudowy infrastruktury transportowej w mniej rozwiniętych obszarach. Spójność gospodarcza i społeczna oraz jednolity rynek unijny to cele, które nie mogą być osiągnięte bez zakończenia realizacji wszystkich elementów  sieci TEN-T;
• Z tego względu, kraje V4 chciałyby odnieść się do ww. wniosków Rady, które określają spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną oraz dostęp do sieci TEN-T, jako jedne z ważniejszych kryteriów planowania docelowego układu TEN-T. Zanczenie spójności  gospodarczej, społecznej i terytorialnej jest również podkreślone we wnioskach Rady Europejskiej odnoszących się do dokumentu: „Europa 2020 - Europejska Strategia dla wzrostu inteligentnego, zrównoważonego oraz sprzyjającemu włączeniu społecznemu”.
  W swoich konkluzjach Rada przyznaje również, że infrastruktura może stać się jednym z wąskich gardeł, hamujących wzrost gospodarczy zarówno na poziomie krajowym, jak  i unijnym, a także podkreśla konieczność podjęcia zdecydowanych działań mających na celu usuwanie obecnie istniejących wąskich gardeł w transporcie, oraz wskazuje znaczenie rozwoju infrastruktury, jako czynników wpływających na sukces nowej Strategii;
• W odniesieniu do wewnętrznego rynku transportu i infrastruktury transportowej, państwa V4 są zdania, że nowa polityka transportowa, w tym planowanie nowej sieci transportowej, powinna odnosić się do problemu wąskich gardeł, powstałych m.in. w wyniku różnic pomiędzy poziomami rozwoju sieci infrastrukturalnej poszczególnych regionów UE;
• Wytyczenie unijnej sieci TEN-T oraz wspieranie jej rozwoju ze środków unijnych jest nierozweralne. Z tego względu, państwa V4 chciałyby podkreślić raz jeszcze, że bez względu na rezultaty przyszłej rewizji TEN-T, finansowanie projektów z funduszy unijnych musi być dostepne dla całej sieci TEN-T tak, aby uwzględniało specyfikę państw członkowskich oraz mając na celu ustalenie planu rozwoju infrastruktury dla całej Unii, która promuje wzrost dla wszystkich;
• Tworzenie sieci transportowych opartych wyłącznie na efektywności ekonomicznej nie przyniosłoby oczekiwanych rezultatów, zarówno w  odniesieniu do sieci kompleksowej, jak i bazowej sieci TEN-T. Aby uniknąć braku równowagi w strukturze tej sieci, kraje wyszechradzkie chciałyby, aby zagęszczenie przyszłej sieci TEN-T odpowiadało gęstości zaludnienia (cecha, która zwykle określa zrównoważone proporcje). Metody planowania transportowego powinny brać pod uwagę planowanie przestrzenne, dzięki czemu zostanie zapewniona odpowiednia jakość zarówno infrastruktury drogowej, jak i kolejowej, łączącej poszczególne regiony NUTS III;
• Niedostateczna dostępność do sieci transportowej mogłaby spowolnić postęp gospodarczy całej Unii Europejskiej; zatem należy podejmować wszelkie działania zmierzające do tego, aby dostęp do przyszłej sieci TEN-T był zrównoważony geograficznie. Ponieważ gospodarka regionów rzadko może dać sobie radę bez połączeń transportowych, pojawienie się  infrastruktury transportowej może dostarczyć jej bodźca do dalszego rozwoju;
•  Infrastruktura transportowa w niektórych regionach europejskich jest wciąż niedostatecznie rozwinięta. Aby poprawić konkurencyjność zrównoważonych środków transportu, a także wyeliminować negatywny wpływ transportu na środowisko, Komisja Europejska powinna w trakcie rewizji sieci TEN-T wziąć pod uwagę jakościowe aspekty, poza ilościowymi – wyrażonymi w postaci danych statystycznych;
• Kraje wyszehradzkie zgadzają się, że sieć transportowa powinna być zintegrowana i interoperacyjna. Terminale intermodalne odgrywają kluczową rolę we wdrażaniu zasady współ-modalności oraz wpływają na zoptymalizowanie ruchu, dzięki konsolidacji wszysktich gałęzi transportu. Kraje V4 popierają zatem ideę wpisania wyselekcjonowanych terminali intermodalnych (tj. spełniających uzgodnione kryteria) , jako elementów sieci TEN-T;
•  W opinii grupy V4 poprawa bezpieczeństwa użytkowników infrastruktury transportowej jest kluczowym elementem zrównoważonego rozwoju transportu, i w tym względzie tworzenie infrastruktury spełniającej wszelkie standardy bezpieczeństwa jest rzeczą zasadniczą. Zatem budowa i modernizacja brakujących połączeń infrastrukturalnych powinna stanowić jeden z priorytetów przyszłej polityki TEN-T, kluczowy dla poprawy bezpieczeństwa transportu;