Konsultacje społeczne w sprawie przyszłości usługi powszechnej

Beata

I. Zakres usługi powszechnej

Biorąc pod uwagę treść dyrektywy 2002/22/WE¹ oraz dyrektywy zmieniającej, tj. 2009/136/WE² , a także konkluzje przeglądu usługi powszechnej przeprowadzonego przez Komisję Europejską – zawarte w komunikacie COM(2008) 572³ , Minister Infrastruktury pragnie podjąć dyskusję ze środowiskiem telekomunikacyjnym nt. ewentualnej potrzeby modyfikacji katalogu usług wchodzących w skład usługi powszechnej⁴ .

1. Konsultacji wymaga koncepcja rozszerzenia tego katalogu o:

• dostęp szerokopasmowy;
• łączność mobilną.

Do zalet takiego rozwiązania należą: duża dostępność (sięgająca 95% społeczeństwa), praktycznie nieograniczony zasięg (infrastruktury) i brak konieczności rozbudowy sieci w tym zakresie (co nie wyklucza rozbudowy w celu zwiększenia pojemności), znikomy koszt przyłączeń nowych abonentów, możliwość sprostania specyficznym wymaganiom osób niepełnosprawnych (np. poprzez możliwość nawiązywania połączeń z numerami alarmowymi, bez względu na miejsce pobytu i przystosowanie urządzenia końcowego do stopnia niepełnosprawności) oraz osób o specjalnych potrzebach czy niskich dochodach (np. dzięki możliwości zapewnienia podstawowego podłączenia do sieci po niskich cenach oraz większej możliwości kontrolowania wydatków – poprzez pre-paid).

2. Niezależnie od postanowień dyrektywy 2009/136/WE i dyrektywy 2002/22/WE, Minister Infrastruktury pragnie poznać stanowisko środowiska w przedmiocie ewentualnej konieczności ograniczenia katalogu usług wchodzących w skład usługi powszechnej.

II. Transparentność procesu weryfikacji wniosków o dopłatę do kosztu netto

W opinii Ministra Infrastruktury konsultacji ze środowiskiem telekomunikacyjnym wymaga także kwestia transparentności procesu weryfikacji wniosków o dopłatę do kosztów netto, w tym:

1. roli przedsiębiorców zobowiązanych do pokrycia dopłaty do kosztu netto świadczenia usługi powszechnej przez przedsiębiorcę wyznaczonego w procesie weryfikacji wniosku o taką dopłatę;
2. publikacji bądź publicznej dostępności treści wniosku o dopłatę do kosztu netto przedsiębiorcy wyznaczonego po jego złożeniu Prezesowi UKE albo
3. nałożenia na przedsiębiorcę wyznaczonego obowiązku konsultacji treści wniosku z przedsiębiorcami zobowiązanymi do pokrycia dopłaty, zanim ten zostanie złożony do Prezesa UKE.

III. Zmiana modelu finansowania przez przedsiębiorców usługi powszechnej

W ocenie Ministra Infrastruktury konsultacji ze środowiskiem telekomunikacyjnym wymaga koncepcja modelu finansowania przez przedsiębiorców usługi powszechnej. Zgodnie z COM(2008) 572 dyskusja na ten temat planowana jest również na szczeblu europejskim. Komisja Europejska rozważając kwestie przyszłości USO wskazała m.in. następujące zagadnienia, które w jej ocenie powinny być zbadane:

• jakie są przewidywane koszty obowiązku świadczenia usługi powszechnej i kto powinien je ponosić;
• jaka powinna by wysokość i pułapy systemów finansowania i rekompensat
• oraz stosunek pomiędzy źródłami finansowania takimi jak powszechne opodatkowanie i fundusze usługi powszechnej;
• w jaki sposób powinna być zapewniona spójność z zasadami pomocy państwa.

W ramach powyższych konsultacji można rozważyć m.in. możliwość wprowadzenia regulacji umożliwiających zawarcie porozumienia międzyoperatorskiego w zakresie finansowania usługi powszechnej, pomiędzy przedsiębiorcą wyznaczonym do świadczenia usługi powszechnej a przedsiębiorcami zobowiązanymi do udziału w pokryciu dopłatydo kosztu netto. W przypadku przyjęcia tego modelu regulator podejmowałby interwencję tylko w przypadkach, gdyby przedsiębiorcy nie doszli samodzielnie do porozumienia (na wzór modelu austriackiego).

IV. Określenie minimalnej liczby aparatów publicznych (w tym aparatów przystosowanych dla osób niepełnosprawnych)

W opinii Ministra Infrastruktury konsultacji ze środowiskiem telekomunikacyjnym wymaga również kwestia ewentualnych zmian przesłanek określania minimalnej liczby aparatów publicznych, jakie wykorzystywane są do świadczenia usług telekomunikacyjnych wchodzących w skład usługi powszechnej.
Z treści dyrektywy 2009/136/WE wynika, że rozwój technologiczny doprowadził do znacznego zmniejszenia liczby publicznych automatów telefonicznych⁵. Do podobnych wniosków prowadzą również konkluzje przeglądu usługi powszechnej przeprowadzonego przez Komisję Europejską, wyniki analiz tego zagadnienia przeprowadzonych przez Prezesa UKE⁶ , opinie środowiska telekomunikacyjnego, użytkowników końcowych oraz liczne komunikaty prasowe w tej sprawie.
Podczas dyskusji na temat przyszłości usługi powszechnej – w zakresie świadczenia usług telekomunikacyjnych za pomocą aparatów publicznych – uwzględnić należy
w szczególności następujące kwestie:

• dyrektywa 2009/136/WE, poza obowiązkiem udostępnienia publicznych aparatów telefonicznych, wprowadza się również obowiązek zapewnienia użytkownikom końcowym „innych publicznych punktów dostępowych telefonii głosowej”⁷;
• zauważalny jest spadek przychodów z tytułu świadczenia usług telekomunikacyjnych za pośrednictwem aparatów publicznych i coraz mniejsze zainteresowanie użytkowników końcowych tą formą świadczenia usług – w szczególności
• ze względu na rosnącą dostępność innych środków łączności i sukcesywny spadek cen usług telekomunikacyjnych. W rezultacie tego, wobec nierentowności tej usługi, przedsiębiorca wyznaczony wnioskować może o dopłatę do kosztu netto;
• określenie minimalnej liczby aparatów publicznych (zgodnie z art. 88 ust. 1 PT) powinno być dokonane z uwzględnieniem stanu telefonizacji na danym obszarze i uzasadnionych potrzeb mieszkańców. Z ww. analiz wynika natomiast, że potrzeba zapewnienia dostępności aparatów publicznych, dotyczy głównie mieszkańców terenów wiejskich oraz osób niepełnosprawnych, starszych i o niskich dochodach – którzy w największym stopniu korzystają z aparatów publicznych.

Konsultacjami objęte zostaną w szczególności: Konfederacja Pracodawców Polskich, Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych „Lewiatan”, Krajowa Izba Gospodarcza Elektroniki i Telekomunikacji, Polska Izba Informatyki i Telekomunikacji oraz Polska Izba Komunikacji Elektronicznej.
Uwagi mogą być zgłoszone najpóźniej do 26 lutego br.
 

_________

_{1 Dyrektywa 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników
2 Dyrektywa 2009/136/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 listopada 2009 r. zmieniająca dyrektywę 2002/22/WE w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników, dyrektywę 2002/58/WE dotyczącą przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej oraz rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów
3 COM(2008) 572 z dnia 25 września 2008 r. – Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-społecznego i Komitetu Regionów w sprawie drugiego przeglądu okresowego zakresu usługi powszechnej w sieciach i usługach łączności elektronicznej, zgodnie z art. 15 dyrektywy 2002/22/WE
4 Podkreślenia wymaga fakt, że Minister Infrastruktury zwracał się już do izb telekomunikacyjnych o przedstawienie opinii w tej sprawie, w ramach konsultacji społecznych COM(2008) 572 oraz odnośnie dyskusji nt. możliwych scenariuszy rozwoju usługi powszechnej podjętej na forum Rady UE.
5 pkt 11 preambuły
6 Patrz „Raport w zakresie zaspokojenia potrzeb konsumentów na usługi realizowane za pomocą aparatów publicznych” i „Analiza rynku usług telefonicznych świadczonych za pomocą publicznych aparatów samoinkasujących (PAS)” dostępne na stronie internetowej UKE.
7 art. 6 ust. 1}